काठमाडौं । दैनिक भान्सामा सहजै उपलब्ध हुने अण्डा स्वास्थ्यका दृष्टिले अत्यन्तै उपयोगी खाद्य पदार्थका रूपमा स्थापित हुँदै गएको छ। सस्तो मूल्य, सजिलो पकाउने तरिका र उच्च पोषणयुक्त संरचनाका कारण अण्डा सबै उमेर समूहका लागि उपयुक्त मानिन्छ। पोषणविद्हरूका अनुसार अण्डा “सम्पूर्ण प्रोटिन” को प्रमुख स्रोत हो।
प्रोटिनको भरपर्दो स्रोत
एउटा मध्यम आकारको अण्डामा करिब ६ देखि ७ ग्राम उच्च गुणस्तरको प्रोटिन पाइन्छ। यसमा शरीरलाई आवश्यक सबै नौ प्रकारका अत्यावश्यक अमिनो एसिड समावेश हुन्छन्। चिकित्सकहरूका अनुसार नियमित रूपमा अण्डा सेवन गर्दा मांसपेशी मजबुत बन्नुका साथै शारीरिक वृद्धि र क्षतिग्रस्त कोषिकाको पुनर्निर्माणमा सहयोग पुग्छ।
बालबालिका र गर्भवतीका लागि लाभदायक
अण्डाको पहेंलो भागमा पाइने कोलिन तत्व मस्तिष्क विकासका लागि महत्वपूर्ण मानिन्छ। विज्ञहरूका अनुसार गर्भवती महिलाले सन्तुलित मात्रामा अण्डा सेवन गर्दा गर्भस्थ शिशुको दिमागी विकासमा सकारात्मक प्रभाव पर्न सक्छ। साथै, स्कुले बालबालिकामा ध्यान केन्द्रित गर्ने क्षमता बढाउन पनि अण्डाले सहयोग पुर्याउने बताइन्छ।
आँखाको सुरक्षा र रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता
अण्डामा ल्युटिन र जियाज्यान्थिन जस्ता एन्टिअक्सिडेन्ट पाइन्छन्, जसले आँखालाई हानिकारक किरणबाट जोगाउन मद्दत गर्छ। यसका साथै भिटामिन A, D, B12, जिंक र सेलेनियम जस्ता पोषक तत्वहरूले रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता मजबुत बनाउन भूमिका खेल्छन्।
कोलेस्ट्रोल सम्बन्धी धारणा
पहिले अण्डाले कोलेस्ट्रोल बढाउँछ भन्ने धारणा व्यापक थियो। तर हालका अध्ययनहरूले स्वस्थ व्यक्तिमा सन्तुलित मात्रामा अण्डा सेवन गर्दा गम्भीर नकारात्मक प्रभाव नदेखिएको उल्लेख गरेका छन्। यद्यपि, मुटुरोग वा उच्च कोलेस्ट्रोल भएका व्यक्तिले चिकित्सकको सल्लाह अनुसार सेवन गर्नु उपयुक्त हुन्छ।
तौल नियन्त्रणमा सहयोगी
बिहान अण्डा सेवन गर्दा लामो समयसम्म भोक कम लाग्ने भएकाले तौल नियन्त्रण गर्न चाहनेहरूका लागि अण्डा उपयोगी विकल्प मानिन्छ। पोषणविद्हरूले अण्डालाई सन्तुलित आहारको महत्वपूर्ण अंशका रूपमा समावेश गर्न सुझाव दिएका छन्।
कति अण्डा खाने?
स्वस्थ वयस्क व्यक्तिले दिनमा एकदेखि दुईवटा अण्डा सेवन गर्न सक्ने विशेषज्ञहरूको भनाइ छ। शारीरिक श्रम बढी गर्ने वा खेलाडीहरूले आवश्यकताअनुसार थप सेवन गर्न सक्छन्।
निष्कर्ष
अण्डा सस्तो, सजिलो र पोषणले भरिपूर्ण खाद्य पदार्थ हो। अण्डाको नियमित तर सन्तुलित सेवनले शारीरिक तथा मानसिक स्वास्थ्य सुदृढ बनाउन सहयोग पुग्ने चिकित्सकहरूको निष्कर्ष छ।